Probleemloos telen met CleanLight
Gewassen beschermen met UV-licht in plaats van dit licht alleen te gebruiken om te groeien, is niet onbekend. UV-licht wordt niet alleen ingezet om (gietwater) te ontsmetten; het beschermt planten ook tegen schimmels en andere boosdoeners.
Bejo, gevestigd in Warmenhuizen (NL), levert zaden voor diverse vollegrondsgewassen. Samen met Arne Aiking, directeur van CleanLight in Nederland, en Wil Jorink, manager van de biologische groentezaadproductie bij Bejo, lopen we naar de biologische kas van het bedrijf. De opkweek van jonge planten vindt plaats in een van de eerste kassen die we tegenkomen. Wil: „Het is niet eenvoudig om planten biologisch te telen. Jonge planten zijn gevoelig voor ziekten en infecties. Als die eenmaal in je gewas zitten, krijg je ze zonder gangbare middelen moeilijk weg.” Teamleider Hans van den Berg (biologische afdeling) voegt zich bij het gezelschap: „We lazen in de vakbladen over de effecten van CleanLight en dat triggerde ons. We hebben een afspraak gemaakt met een collega in Aalsmeer om te zien hoe CleanLight precies werkte in zijn kas.”
Kiemfase
Voor wie het niet kent: CleanLight is een UV-gewasbeschermingstechniek die schimmels, bacteriën en virussen op planten doodt met een relatief lage dosis UV-licht. „In theorie wordt aangenomen dat je ongeveer 250 millijoule nodig hebt om de plagen te doden”, zegt Arne. „Dat klopt alleen niet helemaal. Met die dosis ben je van je plagen af, inclusief de hele plant, zonde. Wij hebben ontdekt dat je schimmels al met vijf millijoule kunt doden als je op het juiste moment belicht. Als je ervoor zorgt dat je de schimmel in de kiemfase bestrijdt, voordat de schimmel het gewas binnendringt, volstaat zo’n relatief lage dosis. Daarom moet je de behandeling regelmatig herhalen.”
Combinatie
Hier bij Bejo was het relatief eenvoudig om CleanLight effectief toe te passen. Wil: „Zoals je ziet, hebben we de CleanLight-installatie op de bestaande gietboom gemonteerd. De armaturen zijn behoorlijk compact en konden daardoor makkelijk aan de onderkant van de boom worden bevestigd.” In de proefkas staan gewassen van maximaal vijf weken oud. „De standaarddosering is hier twee seconden per dag”, zegt Hans. „Dat bereik je heel eenvoudig door de snelheid van de gietboom daarop af te stellen. Zie je dat het gewas iets meer nodig heeft, dan stel je de gietboom zo af dat hij wat langer boven het gewas hangt.” Het interessante is dat de biologische teelt er bij Bejo momenteel beter uitziet dan de teelt waarin gewasbeschermingsmiddelen worden gebruikt. „Ik moet zeggen dat ik nog nooit een probleem met plagen heb gehad sinds we hier CleanLight gebruiken”, geeft Hans toe. „Het gewas ziet er heel mooi uit. Bovendien heeft het gebruik van CleanLight geen negatief effect op andere biologische bestrijdingsmiddelen als je ze tegelijk gebruikt. Iets wat je van veel gangbare gewasbeschermingsmiddelen niet kunt zeggen. En andersom kun je CleanLight ook in combinatie met gewasbeschermingsmiddelen gebruiken”, legt Arne uit. „Je ziet dan dat je middelen effectiever worden en je er dus minder van nodig hebt. Daarnaast dragen ook andere vormen van techniek bij aan het plaagvrij houden van je gewas. Denk aan verticale ventilatoren, vloerverwarming, een hogere kas, enzovoort.”
Zwakteparasiet
Volgens Arne zit het succes van CleanLight, naast het bestrijden van schimmels, bacteriën en virussen, in een algemeen UV-tekort. Arne: „Kassen laten UV-licht vrij slecht door, terwijl UV een essentieel onderdeel van het spectrum is. Die golflengte is ook gezond voor je gewas. Je ziet bij gebruik van CleanLight over het algemeen een toename van de bladmassa. Het beste behandel je regelmatig en bij voorkeur dagelijks. Dat is ook de manier om je plagen onder controle te houden. Een schimmel is een zwakteparasiet die toeslaat als de conditie van de plant al achteruitgaat. Houd je je gewas schoon, dan maakt de schimmel geen kans.”
Groene vingers
Bij Bejo is het niet zo ingewikkeld om het gewas dagelijks te behandelen. Toch is er ook een oplossing voor telers zonder gietboom. Arne: „We hebben ook Fixed CleanLight, bestaande uit vaste luchtdesinfectie-armaturen die aan verschillende kasonderdelen bevestigd kunnen worden. CleanLight kan ook op een kar gemonteerd worden om door het gewas te rijden, of, waar beschikbaar, behandel je je gewas met de Railspant van Klimrek. Sommige telers behandelen hun producten met CleanLight tijdens de verwerking. Alles is mogelijk.” Toch heb je, ook met een gietboom, groene vingers nodig om het meeste uit het effect van CleanLight te halen. Hans: „Je moet je gewas goed in de gaten houden en leren de signalen in een vroeg stadium te zien. Lukt dat, dan heb je een schoon gewas en, in ons geval, meer bladmassa met een compactere vorm.”
Dit artikel is gebaseerd op een Nederlands artikel dat verscheen in GTT.